نقش میانجی‌‌گر دل‌بستگی به هم‌سال‌ها در رابطه بین دل‌بستگی به پدر و مادر و نمویافتگی هیجانی نوجوانان

معصومه شکراله زاده, پریسا سادات سید موسوی, علی زاده مححمدی, غفار نصیری هانیس

چکیده


هدف: هدف پژوهش تعیین میزان رابطه بین دل‌بستگی به پدر و مادر و هم‌سال‌ها با نمویافتگی هیجانی نوجوانان و نقش میانجی‌گر دل‌بستگی به هم‌سال‌ها بود. روش: روش پژوهش همبستگی و جامعه آماری 3553 دانش‌آموز دختر و پسر 18-16 ساله در 96 دبیرستان دولتی منطقه یک شهر تهران در سال تحصیلی 94-93 بود. بر اساس جدول کرجسی-مورگان 1970 حجم نمونه 500 نفر برآورد و با روش نمونه‌گیری در دسترس، دبیرستان پسرانه شهید مطهری و رضایی‌راد و دخترانه نظر و خدیجه کبری و از هر دبیرستان 6 کلاس انتخاب شد. داده‌ها با سیاهه تجدیدنظر شده دل‌بستگی پدر و مادر و هم‌سال‌های آرمسدن و گرنبرگ 1987 و سنجه نمویافتگی هیجانی سینک و بهارگاوا  1974 که نمره‌گذاری آن وارونه و نمرۀ کم در آن به‌معنای نمویافتگی بیش‌تر است گردآوری و پس از حذف داده‌های مخدوش 159 نفر و پرت 7 نفر، داده‌های 334 نفر تحلیل شد. یافته­ها: یافته­ها نشان داد دل‌بستگی به مادر (292/0- = r، 004/0=P)،  به پدر (337/0- = r، 004/0=P) و هم‌سال‌ها  (292/0- = r، 008/0=P) با نمویافتگی هیجانی نوجوانان رابطه دارد. دل‌بستگی به پدر و هم‌سال‌ها در مجموع تبیین‌کننده 14 درصد از پراکنش نمویافتگی هیجانی نوجوانان بود (001/0=P) و در رابطۀ بین دل‌بستگی به پدر و مادر و نمویافتگی هیجانی، دل‌بستگی به هم‌سال‌ها نقش میانجی‌گر را داشت ( 181/0- =β، (005/0P=). نتیجه­گیری: برای پیشگیری و درمان مشکلات روانی-اجتماعی نوجوانان توجه بیش‌تر به تأثیر دل‌بستگی نوجوانان به هم‌سال‌ها در سلامت هیجانی آن‌ها بایسته است.


واژگان کلیدی


دل‌بستگی، هم‌سال‌ها، پدر و مادر، نمویافتگی، هیجان، نوجوانان

تمام متن:

PDF

منابع و مآخذ مقاله


اصل دهقان، فاطمه.، رضاییان، حمید.، و حسينيان، سيمين. (1395). پیش‌بینی تمايزيافتگي و سبك دل‌بستگی دانش‌آموزان دبيرستاني بر اساس انعطاف‌پذیری خانواده، تمایزیافتگی و سبك دل‌بستگی والدين. فصلنامه خانواده و پژوهش، 13(3 پیاپی 32): 128-109.

افشاریان، ندا.، و کدیور، پروین. (1395). نقش دل‌بستگی به والدین و همسالان و ازخودبیگانگی روانی در پیش‌بینی رفتار خراب‌کارانه نوجوانان. اندیشه‌های نوین تربیتی، 12(1 پیاپی 49): 78-61.

امانی، رزیتا.، مجذوبی، محمدرضا.، و هادیان همدانی، کیانا. (1393). سبک‌های دل‌بستگی و بلوغ عاطفی در دانشجویان. مجموعه مقاله‌های هفتمین سمینار بهداشت روانی دانشجویان. دانشگاه صنعتی اصفهان. اردیبهشت 1393. صص. 141-137.

باقري، خديجه.، بهرامي، هادي.، و جلالي، محمدرضا. (1388). رابطه بين سبک‌های دل‌بستگی با نوع هويت در زندانيان 15-30 ساله. فصلنامه روان‌شناسی كاربردي، 3(3 پیاپی 11): 99-85.

بشارت، محمدعلی.، شجاعی، فروغ.، کیامنش، علی‌رضا.، و امیری، حمید. (1393). نقش سبک دل‌بستگی و فرزند‌پروري در مبتلايان به چاقي. مجله ديابت و متابوليسم ايران، 14(2 پیاپی 53): 116-105.

بیرامی، منصور.، و محبی، مینا. (1395). رابطه دل‌بستگی به والدین و ادراك از تعارض بين والدین با اختلال اضطراب اجتماعي در دانش‌آموزان دختر: نقش میانجی‌گری راهبرد مقابله‌ای هيجان‌مدار. فصلنامه روان‌شناسي باليني، 10(4 پیاپی 40): 82-71.

پاک‌دامن، شهلا.، سیدموسوی، پریسا سادات.، و قنبری، سعید. (1390). كيفيت دل‌بستگی و مشكلات رفتاري- هيجاني در نوجوانان: بررسي نقش پدران. فصلنامه روان‌شناسي كاربردي، 4 (4 پیاپی 16): 100-85.

پیرزادی، حجت.، و شریفی‌ اردانی، احمد. (1395). نظريه دل‌بستگی و مشكلات هيجاني-اجتماعي در دانش‌آموزان با مشكلات ويژه يادگيري: تبيين نظري و كاربردهاي باليني. نشريه تعليم و تربيت استثنايي، 10 (4 پیاپی 40): 56-47.

جواهري كامل، عابدين.، قنبري، سعيد،. و زرندي، علي‌رضا. (1391). رابطه بين مكانيزم‌هاي دفاعي با تجربه و ابراز خشم در دانشجويان دختر. روان‌شناسی كاربردي، 5(2 پیاپی 18): 110-97.

حجازی، الهه.، اژه‌ای، جواد.، و رنجبر، غفار. (1392). پیش‌بینی ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﺪرﺳﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس دل‌بستگی ﺑﻪ والدین و همسالان. خانواده پژوهی، 9(1 پیاپی 33): 97-83.

خسروی، زهره.، چراغ‌ملایی، لیلا.، خلیلی، وحیده.، و جوادی، امیررضا. (1394). رابطه سبک دل‌بستگی، کمال‌گرایی و كيفيت دوستي دانشجويان در سن ورود به بزرگ‌سالی. فصلنامه پژوهش‌های نوين روان‌شناختی، 10(3 پیاپی 39): 103-79.

دامادنژاد، شهرزاد.، علی‌پور، احمد.، و زارع، حسن. (1392). مقایسه ميزان دل‌بستگی به والدین و مهارگری عاطفي در نوجوانان 11 تا 18 سال با توجه به سطوح شاخص توده بدني در شهر اصفهان. فصلنامه روا‌ن‌شناسي سلامت، 2(4 پیاپی 8): 21-5.

درتاج، فریبرز.، مصائبی، اسدالله.، و اسدزاده، حسن. (1388). تأثیر آموزش مدیریت خشم بر پرخاشگری و سازگاری اجتماعی دانش‌آموزان پسر 15-12 ساله. فصلنامه روان‌شناسی کاربردی، 3(4 پیاپی 12): 84-65.

سبزی، ندا.، و شیخ‌الاسلامی، راضیه. (1394). نقش واسطه‌ای نمویافتگی عاطفی در رابطه بین الگوهای ارتباطی خانواده و هم‌دلی. روان‌شناسی تحولی: روان‌شناسان ایرانی، 12(4 پیاپی 46): 153-141.

سیدموسوی، پریسا سادات.، و نوری مقدم، ثنا. (1395). دل‌بستگی و پيامدهاي تحولي: نقش بازنمایی‌های ذهني در پیش‌بینی مشكلات دروني‌سازي و برونی‌سازی كودكان پیش‌دبستانی. فصلنامه روان‌شناسي تحولي: روان‌شناسان ايراني، 12(3 پیاپی 47): 251-263.

صفایی، صدیق. (1393). رابطه شیوه دل‌بستگی و رشد اجتماعي در كودكان نارساخوان و عادي. نشريه تعليم و تربيت استثنايي، 4(1 پیاپی 123): 35-29.

فتحي‌آذر، اسكندر.، گل‌پرور، فرشته.، ميرنسب، ميرمحمود.، و واحدي، شهرام. (1395). مطالعه پدیدارشناختی مشكلات رفتاري در دانش‌آموزان دبيرستاني: چالش‌های هيجاني- اجتماعي و تحصيلی. دو فصلنامه مشاوره كاربردي، 6(2 پیاپی 26): 92-73.

فرزادي، فاطمه.، بهروزي، ناصر.، و شهني ييلاق، منيجه. (1395). رابطه ساده و چندگانه تئوري ذهن، خودتنظيمي هيجاني و سبک‌های دل‌بستگی (ايمن و ناايمن) با بی‌انضباطی در دانش‌آموزان دختر سال سوم دبیرستان‌های شهر اهواز. مجله پزشكي اروميه، 27(8 پیاپی 322): 705-692.

قربانيان، الهام.، محمدلو، هادي.، حبيبي عسگرآباد، مجتبي.، و حسن‌آبادی، فاطمه. (1395). سبك دل‌بستگی و مهارت‌های اجتماعي كودكان با نقش ميانجي هوش هيجاني. فصلنامه سلامت اجتماعي، 3(4 پیاپی 18): 288-278.

کدیور، پروین.، و افشاریان، ندا. (1393). پيش‌بيني‌کننده‌های نگرش نوجوانان به رفتار خراب‌كارانه: نقش مؤلفه‌های از خودبیگانگی رواني و كيفيت دل‌بستگی. فصلنامه پژوهش‌های نوين روان‌شناختی، 9(4 پیاپی 36): 126-101.

كريمي، پروانه.، سپهوند، اسفندیار.، زكي‌يي، علی.، دهقان، فاطمه.، و محمدی، اُمید. (1394). رابطه بين سبک‌های دل‌بستگی و ادراك محبت پدر و مادر با اضطراب امتحان در دانش‌آموزان تيزهوش. نشريه پژوهنده، 20(5 پیاپی 119): 288-283.

محمودعليلو، مجيد.، خانجاني، زينب.، و بيات، احمد. (1395). پیش‌بینی اختلال‌های هيجاني مرتبط با اضطراب نوجوانان بر اساس تنظيم هيجان، راهبردهاي مقابله‌ای و نشانه‌های اختلال شخصيت مرزي. فصلنامه مطالعات روان‌شناسي باليني، 7(4 پیاپی 25): 128-107.

ناصرقلی بافقي، نعيمه.، ملايي، حميد.، و حسن‌زاده، علی. (1395). پیش‌بینی هوش هيجاني و سازگاري اجتماعي بر اساس سبک‌های دل‌بستگی. مجله دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني سبزوار، 23(4 پیاپی 87): 405-398.

نجات، آسیه.، شهابي‌زاده، فاطمه.، و غباری‌بناب، باقر. (1393). بررسي نقش تصور از خود در رابطه ميان دل‌بستگی ادراک‌شده با سلامت رواني در دانشجويان. فصلنامه مطالعات روان‌شناختی، 10(4 پیاپی 40): 100-73.

واحدي، شهرام.، و فتحي، آیت‌الله. (1389). رابطه بين دل‌بستگی به والدین و همسالان با جدايي روان‌شناختی دانشجويان دختر و پسر جديدالورود. پژوهش‌هاي نوين روان‌شناختی (روان‌شناسي دانشگاه تبريز)، 5(1 پیاپی 17): 183-151.

هاشمی، زهرا.، و جوکار، بهرام. (1392). مدل‌يابي علي تاب‌آوری هيجاني: نقش دل‌بستگی به والدین و همسالان، راهبردهاي مقابله‌ای و تنظيم شناختي هيجان‌ها. فصلنامه مطالعات روان‌شناختی، 9(1 پیاپی 33): 38-9.

Ackard, D.M., Neumark-Sztainer, D., Story, M & Perry, C. (2006). Parent-child connectedness and behavioral and emotional health among adolescents. American Journal of Preventive Medicine, 30(1): 59-66.

Davis, T. J., Morris, M., & Drake, M. M. (2016). The moderation effect of mindfulness on the relationship between adult attachment and wellbeing. Personality and Individual Differences, 36(6): 115-121.

Elena Doinita, N., & Dorina Maria., N. (2015). Attachment and parenting styles. Original research article. Social and Behavioral Sciences, 26(3): 199-204.

Gaur. R. (2013). Emotional maturity and social intelligence of first born and last born girls of working mothers. Conflux Journal of Education, 1(2): 85-86.

Goodall, K. (2015). Individual differences in the regulation of positive emotion: The role of attachment and self-esteem. Personality and Individual Differences, 74(1): 208-213.

Hunter, J., & Maunder. R. (2016) Improving patient treatment with attachment theory: A guide for primary care practitioners and specialists. New York: Springer

Kalaiselvan, S., & Maheswari. K. (2016). A study on emotional maturity among the post graduate students. Journal of Humanities and Social Science, 21(2): 32-34.

Kumari Sinha, V. (2014). A study of emotional maturity among tribal and non-tribal adolescent girls. Indian jornal of applied reserch, 4(7): 393-395.

Labouvie-Vief, G. (2015). Self and emotional development in adulthood and later life. International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences (Second Edition), 424-431.

Li, R., Bunke, S., & Psouni, E. (2016). Attachment relationships and physical activity in adolescents: The mediation role of physical self-concept. Psychology of Sport and Exercise, 22(1): 160-169

Liliana, B., & Nicoleta, T. M. (2014). Personality, family correlates and emotion regulation as wellbeing predictors. Social and Behavioral Sciences, 159(23): 142-146.

Markiewicz, D., Lawford, H., Doyle, A. B., & Haggart, N. (2006). Developmental differences in adolescents’ and young adults’use of mothers, father’s best friends, and romantic partners to fulfill attachment needs. Journal of Youth and Adolescence, 35(1): 127-140.

Marks, A. D. G., Horrocks, K. A., & Schutte. N, S. (2016). Emotional intelligence mediates the relationship between insecure attachment and subjective health outcomes. Personality and Individual Differences, 98(9): 188-192.

Millings, A., Buck, R., Montgomery, A., Spears, M., & Stallard, P. (2012) School connectedness, peer attachment, and self-esteem as predictors of adolescent depression. Journal of Adolescence, 35(4): 1061-1067.

Obegi, J. H., & Berant, E. (2009). Attachment theory and research in clinical work with adults. New York: Guilford Press.

Rees. C. (2016). Children's attachments. Paediatrics and Child Health, 26(5): 185-193.

Waller, E. M., & Rose, A. J. (2013). Brief report: Adolescents’ co-rumination with mothers, co-rumination with friends, and internalizing symptoms. Journal of Adolescence, 36(2): 429-433.


ارجاعات

  • در حال حاضر ارجاعی نیست.