دوره 7, شماره 3

پاییز 1392

فهرست مطالب

علوم اجتماعی و رفتاری

هدف پژوهش تعيين تأثير آموزش گروهي خودكارآمدي بر افزايش كيفيت زندگي و خودكارآمدي
جنسي مردان معتاد در حال ترك بود. روش: روش مطالعه نيمه تجربي و جامعه آماري كليه معتادان مرد
مركز ترك اعتياد پرواز شهر قزوين به تعداد 150 نفر بود كه از ميان آنها بهروش نمونهگيري در دسترس
30 نفر انتخاب و بهطور تصادفي در دو گروه 15 نفري آزمايش و گواه جايگزين شدند. ابزار پژوهش
مقياس كوتاه كيفيت زندگي 26 سؤالي سازمان بهداشت جهاني 1998 و خودكارآمدي جنسي رينولدز
1978 ) بود كه در مرحله پيشآزمون، پسآزمون و پيگيري در هر دو گروه اجرا شد. آموزش گروهي )
خودكارآمدي در 7 جلسه 90 دقيقهاي و هفتهاي 1 جلسه در گروه آزمايش انجام و دادههاي با آزمون
تحليل كواريانس و اندازهگيريهاي مكرر تحليل شد. يافتهها: نتايج نشان داد آموزش خودكارآمدي بهجز
در مؤلفه سلامت محيطي، موجب بهبود و ارتقاء كيفيت زندگي و خودكارآمدي جنسي معتادان شده و
اين تأثير 2 ماه بعد در مرحله پيگيري نيز پايدار مانده است. نتيجهگيري: آموزش گروهي خودكارآمدي
را ميتوان روش مؤثري براي ارتقاء كيفيت زندگي و عملكرد جنسي معتادان تلقي كرد، كه آنها را توان-
مند ميسازد تا دانش، نگرش و ارزشهايشان را به فعليت برسانند و انگيزه و رفتار سالم داشته باشند.
رقيه نوري پورلياولي, رويا رسولي, تقي پورابراهيم, عليرضا سليمي نيا
PDF
هدف پژوهش تعيين ويژگيهاي شخصيت در ابعاد سرشت و منش در بيماران دچار اختلال وسواسي-
اجباري در مقايسه با اختلالهاي اضطرابي ديگر بود. روش: روش مطالعه مقطعي و جامعه آماري 88 بيمار
90 بود. از ميان آنها به روش نمونهگيري در دسترس - درمانگاه شهيد نادر كاظمي شهر شيراز در سال 91
45 بيمار وسواسي - اجباري و 43 بيمار دچار ساير اختلالهاي اضطرابي در محدوده سني 20 تا 50 سال
انتخاب شد. ابزار پژوهش، مصاحبه باليني، پرسشنامه سرشت و منش كلونينجر، پرزيبك، شوراكيك و ووتزل
1994 ) و پرسشنامه اضطراب بك 1988 بود. يافتهها: نتايج نشان داد نمرههاي بيماران دچار اختلال )
وسواسي- اجباري در بُعدهاي نوجويي و خودراهبري به نحو معنيداري كمتر از بيماران دچار ساير
اختلالهاي اضطرابي است. همچنين، تفاوت شدت اضطراب بين دو گروه معنيدار نيست. نتيجهگيري:
بهنظر ميرسد بيماران دچار اختلال وسواس در استقبال از تجربههاي نو و جديد و همچنين در اتكاء به
خود در تصميمگيري و عمل ضعيفتر از ساير بيماران گروه اختلالهاي اضطرابي باشند. از اين يافتهها
ميتوان در برنامهريزي روان درماني اين افراد سود جست. بهنحوي كه در كنار روشهاي رواندرماني مورد
استفاده برنامههايي نيز براي استقبال از تجربههاي جديد و اتكاي بهخود در تصميمگيريهاي روزمره براي
آنها تدارك ديد.
رامين افشاري, یگانه امیری, مریم حسن پور, فهیمه رحمانی, حسن حق شناس
PDF
در دانشجويان ايراني و آمريكايي بود. « خود » هدف: هدف مطالعه تعيين و مقايسه پويششناسي رواني
روش: روش پژوهش از نوع عليمقايسهاي و جامعه آماري شامل 10000 دانشجوي تهراني و نمونه
پژوهش شامل 754 زن و 446 مرد دانشجو بود كه به شيوه تصادفي خوشهاي انتخاب شدند و به
( سنخنماي مايرز بريگز (مايرز، مككولي، كوئنك و همر، 1998 ) و فهرست صفات گاف و هيلبران ( 1983
پاسخ دادند. يافتهها: نتايج نشان داد بر اساس ساختار اجتماعي عمودي ايرانيها رقابتجوئي و
پرخاشگري بالا و مهرورزي پايين دارند و تنش بيشتري را در روابط تجربه ميكنند و درونگراتر و
شهوديتر و آمريكاييها برونگرا و عينيترند. در دو گروه بار تفاوت فرهنگي بيشتر بر زنان قرار داشت و
مردان بيشتر شبيه هم بودند. در ساير موارد تفاوت معناداري مشاهده نشد. نتيجهگيري: هسته اصلي
تفاوت در پويششناسي خود در اين دو جمعيت در امنيت و ساختار توزيع قدرت، عقلانيت، عينيت و
جنس نهفته است. از اين نتايج ميتوان در ايران براي بوميسازي مفاهيم روانشناختي و با توجه به
فرهنگ در حيطههاي كاربردي همچون رواندرماني پويشي سود جست.
سمیه بابایی, شهریار شهیدی, محمود حیدری, علیرضا عابدین, فاطمه باقریان
PDF
هدف پژوهش تعيين نحوه اكتساب شاخصهاي صرفي-نحوي در كودكان دچار نشانگان داون و بهنجار
بود. روش: روش مطالعه از نوع پسرويدادي و جامعه آماري كودكان و نوجوانان دچار نشانگان داون حدود
2000 نفر و كودكان بهنجار حدود 450000 نفر بود. از ميان آنها، افرادي كه واجد ملاكهاي ورود در
هر دو گروه بودند بهعنوان نمونه انتخاب و 43 كودك دچار نشانگان داون 10 تا 20 ساله و 40 كودك
طبيعي 8 تا 12 ساله همتاسازي شد. از هر دو گروه، نمونه گفتار با استفاده از كتاب قصههاي تصويري
جلد 1 و جلد 2 آشتياني ( 1374 ) گرفته شد. يافتهها: دادهها نشان داد كه كودكان دچار نشانگان داون
در شاخصهاي كل كلمهها، حروف و ميانگين طول گفته، متفاوت از گروه گواه هستند، اما اين تفاوت در
اسامي و افعال معنادار نبود. در زير طبقهها بهطور كلي عملكرد گروه بهنجار بهتر از گروه دچار نشانگان
داون بود. نتيجهگيري: الگوي نقص در افراد دچار نشانگان داون يك الگوي تأخير رشدي نيست و لذا در
درمان اختلالهاي زبانشناختي گروه دچار نشانگان داون بايد از روش درماني مبتني بر جداسازي هر
حوزه زبانشناختي استفاده كرد كه متفاوت از درمان افرادي است كه تنها دچار تأخير رشد زبانشناختي
هستند.
اتوسا مظفر زنگنه, سیما فردوسی
PDF
هدف: هدف پژوهش تعيين تأثير آموزش مهارتهاي دهگانه زندگي بر خودكارآمدي دانشجويان بود.
روش: روش پژوهش شبه آزمايشي با طرح پيشآزمون -پسآزمون با گروه گواه و جامعه آماري كليه
91 به - دانشجويان آموزشكدههاي فني و حرفهاي دانشگاه آزاد اسلامي واحد كرج سال تحصيلي 92
تعداد 4000 نفر بود. از ميان آنها تعداد 70 دانشجو به شيوه تصادفي ساده انتخاب و بهطور تصادفي در
دو گروه آزمايش و گواه در هر گروه 35 نفر جايگزين شد. ابزار پژوهش پرسشنامه خودكارآمدي عمومي
شرر ( 1982 ) كه در مرحله پيشآزمون، پسآزمون و بعد از دو ماه در مرحله پيگيري اجرا شد. برنامه
آموزشي مهارتهاي دهگانه زندگي سازمان بهداشت جهاني ( 1998 ) در 10 جلسه 90 دقيقهاي هفتهاي 1
بار در گروه آزمايش اجرا گرديد. يافتهها: نتايج نشان داد آموزش مهارتهاي زندگي ازجمله خودآگاهي،
همدلي، برقراري ارتباط مؤثر، مديريت خشم، روابط بينفردي مؤثر، رفتار جرأتمندانه، حل مسئله، مقابله
با استرس، تصميمگيري و تفكر خلاق ميزان بهصورت معناداري خودكارآمدي دانشجويان را افزايش داده و
اين تأثير در مرحله پيگيري پايدار مانده است. نتيجهگيري: آموزش مهارتهاي زندگي را بهعنوان روشي
مؤثر براي تقويت و افزايش خودكارآمدي دانشجويان ميتوان در نظر گرفت.
رمضان جهانیان
PDF
هدف: هدف پژوهش تعيين رابطه ميزان و نحوه استفاده از اينترنت با پيشرفت تحصيلي دانشآموزان
دختر و پسر بود. روش: روش پژوهش همبستگي و جامعه پژوهش كليه دانشآموزان مقطع اول دبيرستان
نواحي چهارگانهي آموزش و پرورش شهر شيراز به تعداد 545184 بود كه از ميان آنها 600 نفر به
روش نمونهگيري خوشهاي تصادفي چند مرحلهاي انتخاب شد. ابراز گردآوري اطلاعات، پرسشنامه
سنجش وابستگي به اينترنت دميتروويچ ( 2008 )، پرسشنامه محقق ساختهي ميزان و چگونگي استفاده
از اينترنت و نيز معدل دانش آموزان بهعنوان معيار پيشرفت تحصيلي آنها بود. يافتهها: يافتهها تفاوت
معنيداري را بين دانشآموزان دختر و پسر در استفاده از موتورهاي جستجوگر، جستجوي مقاله از
اينترنت، ايجاد صفحات وب، بازيهاي اينترنتي و سرگرميها نشان داد، بهگونهاي كه ميزان استفاده
دانشآموزان پسر در موارد بالا بيش از دختران بود. همچنين رابطه بين وابستگي به اينترنت و پيشرفت
تحصيلي دانشآموزان منفي بود. نتيجهگيري: توجه به تفاوتهاي جنس و وابستگي دانشآموزان دختر و
پسر به اينترنت و ارتباط آن با زندگي اجتماعي و تحصيلي آنها مسئلهاي كاملاً حائز اهميت است كه بايد
برنامههاي آموزشي آگاهي دهنده براي پيشگيري از عواقب آن تدوين شود.
بی بی عشرت زمانی, یاسمین عابدینی, میترا کلانتری
PDF
هدف: هدف پژوهش تعيين اثربخشي آموزش راهبردهاي فراشناختي بر انگيزه پيشرفت دانشآموزان
دختر متوسطه بود. روش: روش پژوهش شبهآزمايشي با طرح پيشآزمون-پسآزمون و گروه گواه، و
90 به تعداد 1250 - جامعه آماري كليه دانشآموزان دختر دوره متوسطه شهر رامسر در سال تحصيلي 91
نفر بود، كه از ميان آنها با استفاده از روش نمونهگيري خوشهاي 60 نفر از 3 دبيرستان انتخاب شد. ابزار
پژوهش پرسشنامه راهبردهاي فراشناخت شراو و دنيسون 1994 و پرسشنامه انگيزه پيشرفت هرمنس
1990 بود. راهبردهاي فراشناختي در 5 جلسه هر 2 هفته يك جلسه بهمدت 100 دقيقه در گروه
آزمايش آموزش داده شد. يافتهها: نتايج نشان داد آموزش راهبردهاي فراشناختي بر انگيزه پيشرفت
گروه آزمايش تاثير مثبت داشته و آن را افزايش داده است. به عبارت ديگر پس از آموزش راهبردهاي
فراشناختي بين نمره انگيزه پيشرفت آزمودنيها در پيشآزمون و پسآزمون تفاوت معنادار ديده شد.
نتيجهگيري: با توجه به اين كه انگيزه پيشرفت يكي از مهمترين عوامل پيشرفت تحصيلي است. لذا با در
نظرگرفتن متغيرهاي گوناكون وابسته به انگيزه پيشرفت، آموزش راهبردهاي فراشناخت را ميتوان روش
مؤثري براي ارتقاء انگيزه پيشرفت دانشآموزان در نظر گرفت.
فاطمه عشور نژاد
PDF