دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 20 1 2026 03 21 The Effect of Cognitive-Behavioral Therapy on Attentional Bias in Individuals with Body Dysmorphic Disorder Symptoms: A Semi-Experimental Study تأثیر درمان شناختی رفتاری بر سوگیری توجه در افراد با نشانه‌های بدریخت انگاری بدن: یک مطالعه نیمه تجربی 82 100 106250 10.48308/apsy.2025.238879.1782 FA سارا قنبری گروه روانشناسی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران. زینب میهن دوست گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام، ایلام، ایران شهرام مامی گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام، ایلام، ایران وحید احمدی گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام، ایلام، ایران حمیرا سلیمان نژاد گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام، ایلام، ایران Journal Article 2025 02 22 <strong><em>Aim:</em></strong> Body dysmorphic disorder is a psychiatric condition characterized by excessive and unrealistic concerns about one’s physical appearance. The aim of this study was to examine the effect of CBT on attentional bias in individuals exhibiting symptoms of body dysmorphic disorder.<br /><strong><em>Method:</em></strong> This semi-experimental study employed a pretest-posttest design with a two-month follow-up and included a control group. The statistical population consisted of all clients visiting cosmetic clinics in Kermanshah in 2023. From this population, 36 eligible volunteers were selected using a convenience sampling method and randomly assigned to the experimental and control groups (n=18 per group). The experimental group participated in ten sessions of CBT based on Beck and Beck’s protocol (2011), whereas the control group did not receive any intervention. Attentional bias was assessed using the Attention Focus Questionnaire (Woody et al., 1997). Data were analyzed using repeated measures ANOVA and Bonferroni post-hoc tests in SPSS-26.<br /><strong><em>Results:</em></strong> The findings indicated significant effects of time (η²=0.98, p<0.001), group (η²=0.97, p<0.001), and the interaction between time and group (η²=0.97, p<0.001) on attentional bias. No significant differences were observed in mean attentional bias scores between the posttest and follow-up assessments (p>0.05).<br /><strong><em>Conclusion:</em></strong> These findings indicate that CBT can reduce attentional bias and the symptoms of body dysmorphic disorder. Therefore, the implementation of CBT in clinical settings, universities, and educational centers is recommended for both treatment and prevention purposes. هدف: اختلال بدریخت‌انگاری بدن نوعی اختلال روانی است که در آن فرد نگرانی‌های غیرواقعی درباره ظاهر خود دارد. هدف این پژوهش تعیین اثر درمان شناختی-رفتاری بر سوگیری توجه در افراد دارای نشانه‌های بدریخت‌انگاری بدن بود.<br />روش: این مطالعه از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری دوماهه و شامل گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی مراجعه‌کنندگان به کلینیک‌های زیبایی شهر کرمانشاه در سال ۱۴۰۲ بود که از میان آن‌ها ۳۶ نفر داوطلب واجد شرایط به‌روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۱۸ نفر) تخصیص یافتند. گروه آزمایش در ۱۰جلسه درمان شناختی–رفتاری مبتنی بر پروتکل بک و بک (۲۰۱۱) شرکت کردند، درحالی‌که گروه کنترل در این جلسات حضور نداشت. سنجش سوگیری توجه با پرسش‌نامه کانون توجه (وودی و همکاران، ۱۹۹۷) انجام شد و داده‌ها با تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS-۲۶ تحلیل شدند.<br />یافته‌ها: نتایج نشان داد که اثر زمان (۰۰۱/۰>p، ۹۸/۰=η²)، اثر گروه (۰۰۱/۰>p، ۹۷/۰=η²) و اثر متقابل زمان و گروه (۰۰۱/۰>p، ۹۷/۰=η²) بر سوگیری توجه معنادار بود. در پس‌آزمون و پیگیری در میانگین نمره سوگیری توجه تفاوت معنادار وجود نداشت (۰۵/۰ نتیجه‌گیری: این نتایج نشان می‌دهد که درمان شناختی-رفتاری می‌تواند سوگیری توجه و نشانه‌های اختلال بدریخت‌انگاری بدن را کاهش دهد و به‌کارگیری آن در کلینیک‌ها، دانشگاه‌ها و مراکز آموزشی برای درمان و پیشگیری توصیه می‌شود. https://apsy.sbu.ac.ir/article_106250_5eeb1273fae60d619c2435e85f576d29.pdf