دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 20 1 2026 03 21 Comparing Effectiveness of Mentalization-Based Therapy and Dialectical Therapy on Distress Tolerance in Nurses with Mental Fatigue Problems مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی و درمان دیالکتیک بر تحمل پریشانی پرستاران دارای مشکلات خستگی روانی 101 121 106697 10.48308/apsy.2026.240712.1865 FA صفیه هادیان دانشجو دکتری ، گروه روانشناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. 0009-0005-8109-0152 اکرم دهقانی استادیار، گروه روانشناسی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. راضیه ایزدی استادیار، گروه روانشناسی ، موسسه اموزش عالی غیر انتفاعی صفاهان ، اصفهان، ایران 0000-0002-4573-9074 شیدا جبل عاملی استادیار، گروه روانشناسی، واحد نجف اباد، دانشگاه آزاد اسلامی ،نجف آباد،، ایران موسی علوی استاد تمام، گروه روان پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی ، اصفهان، ایران Journal Article 2025 07 16 <strong>Aim</strong>: Distress tolerance in nurses is considered a fundamental psychological protective factor for nursing profession. Therefore, present study was conducted with aim of comparing effectiveness of mentalization-based therapy and dialectical therapy on distress tolerance in nurses with mental fatigue problems.<br /><strong> </strong><br /><strong>Method</strong>: This study was a quasi-experimental study with a pre-test and post-test design and a control group. 44 nurses working at Imam Khomeini Hospital in Falavarjan were selected through purposive sampling and randomly assigned to two experimental groups and a control group. The research instrument was the Distress Tolerance Scale (Simons & Gaher, 2005). The two experimental groups received treatment for 8 sessions, and control group did not receive any treatment. The data were analyzed through analysis of variance with repeated measures.<br /><strong> </strong><br /><strong>Results</strong>: The research results showed that the difference between the mean scores in the post-test and follow-up for the control group was statistically significant compared to the mentalization therapy and dialectical therapy groups (p < 0.05). However, the difference between the mean scores of the mentalization therapy and dialectical therapy groups was not statistically significant (p > 0.05).<br /><strong> </strong><br /><strong>Conclusion</strong>: Therefore, it can be said that both treatment methods are effective and have increased distress tolerance in nurses with mental fatigue problems. In addition, there is no difference between effectiveness of two methods of mentalization therapy and dialectical therapy on distress tolerance in nurses with mental fatigue problems. <strong>هدف</strong>: تحمل پریشانی در پرستاران از عوامل محافظتی روان‌شناختی اساسی برای حرفه‌ پرستاری به شمار می‌شود؛ لذا پژوهش حاضر باهدف مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر ذهنی‌سازی و درمان دیالکتیک بر تحمل پریشانی پرستاران دارای مشکلات خستگی روانی انجام شد.<br /><strong> </strong><br /><strong>روش</strong>: این مطالعه یک پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری و یک گروه کنترل  بود. از بین پرستاران شاغل در بیمارستان امام خمینی شهرستان فلاورجان 44 نفر به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل گمارده شدند. ابزار پژوهش مقیاس تحمل پریشانی (سیمونز و گاهر، 2005) بود. دو گروه آزمایش به مدت 8 جلسه تحت درمان قرار گرفتند و گروه کنترل هیچ درمانی دریافت نکردند. داده‌ها از طریق تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شدند.<br /><strong> </strong><br /><strong>یافته‌ها</strong>: نتایج پژوهش نشان داد تفاوت بین میانگین در پس‌آزمون و پیگیری، نمرات گروه کنترل با دو گروه درمان ذهنی‌سازی و درمان دیالکتیک معنی‌دار می‌باشد (05/0> p). تفاوت بین میانگین نمرات دو گروه درمان ذهنی‌سازی و درمان دیالکتیک معنی‌دار نمی‌باشد (05/0<P).<strong> </strong><br /> <br /><strong>نتیجه‌گیری</strong>: بنابراین می‌توان گفت هر دو روش درمانی مؤثر بوده و موجب افزایش تحمل پریشانی در پرستاران دارای مشکلات خستگی روانی شده‌اند. در ضمن بین اثربخشی دو روش درمان ذهنی‌سازی و درمان دیالکتیک بر تحمل پریشانی پرستاران دارای مشکلات خستگی روانی تفاوت وجود ندارد. https://apsy.sbu.ac.ir/article_106697_3d4793081977866e52e1eccaadde0970.pdf