دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Effectiveness of Critical Thinking Training on Working Memory, Cognitive Flexibility and Cognitive Emotion Regulation in Students اثربخشی آموزش تفکر انتقادی بر حافظه کاری، انعطاف پذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان در دانش آموزان 9 31 104721 10.48308/apsy.2024.233406.1599 FA ندا نظر بلند استادیار گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. فرناز ختائیلر دانش آموخته گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران ایران ابراهیم علیزاده استادیار گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. Journal Article 2023 12 31 Aim: This study aimed to determine the effectiveness of critical thinking training on working memory, cognitive flexibility, and cognitive emotion regulation in students. Method: A true-experimental pre-test-post-test design with a control group and follow-up was employed. The statistical population included all 12th-grade male students of Nikan School in one education district of Tehran during the 1400-1401 academic year. A total of 30 students were randomly selected using the available sampling method and assigned to either the experimental or control group (15 students per group). The experimental group received a 10-session critical thinking training program, with each session lasting 30 minutes. Participants completed the Working Memory Questionnaire (Daneman & Carpenter, 1980), the Cognitive Flexibility Inventory (Dennis & Vander Wal, 2010), and the Cognitive Emotion Regulation Questionnaire (Garnefski et al., 2006) at three time points: pre-test, post-test, and one-month follow-up. Results: The results of a mixed factorial ANOVA indicated that critical thinking training significantly improved working memory, cognitive flexibility, and adaptive cognitive emotion regulation strategies while reducing maladaptive cognitive emotion regulation strategies (p < 0.05). Conclusion: The findings suggest that teaching critical thinking skills enhances students' cognitive and emotional resources, thereby improving their cognitive and emotional regulation abilities. Strengthening mental capital and coping strategies through critical thinking training can contribute to better academic and psychological outcomes. هدف: این پژوهش با هدف تعیین اثربخشی آموزش تفکرِ نقاد بر حافظه‌کاری، انعطاف‌پذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان در دانش‌آموزان انجام شد. روش: در این پژوهش از طرحِ تمام‌آزمایشی پیش‌آزمون پس‌آزمون با گروه کنترل و همراه با پیگیری استفاده شد. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل تمامی دانش‌آموزان پسر پایه دوازدهمِ مدرسة نیکان در منطقة یک آموزش و پرورش شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۰-۱۴۰۱ بودند که تعداد ۳۰ نفر از آن‌ها با استفاده از روش نمونه‌گیری در‌دسترس، انتخاب و به صورت کاملاً تصادفی در دو گروة آزمایش و کنترل (هر کدام شامل ۱۵ نفر) قرار گرفتند. بسته آموزشی تفکر نقاد، پس از طراحی، به مدت ۱۰ جلسه سی‌دقیقه‌ای برای گروه آزمایش اجرا شد. مشارکت‌کنندگان به پرسشنامة حافظه کاری (دانیمن و همکاران، ۱۹۸۰)، انعطاف‌پذیری شناختی (دنیس و همکاران، ۲۰۱۰) و تنظیم شناختی هیجان (گارنفسکی و همکاران، ۲۰۰۶)، در سه مقطع پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری یک ماهه، پاسخ دادند. یافته‌ها: نتایج طرح تحلیل واریانس عاملی آمیختة ساده نشان داد که آموزش تفکر نقاد بر افزایش حافظه کاری، انعطاف‌پذیری شناختی و راهبرد‌های انطباقی تنظیم شناختی هیجان و کاهشِ راهبرد‌های ناانطباقی تنظیم شناختی هیجان مؤثر بود (۰۵/۰≥p). نتیجه‌گیری: نتایج نشان داد که آموزش مهارت‌های تفکر نقاد از طریقِ تقویتِ سرمایة روانی و منابعِ مقابله‌ای مشارکت‌کنندگان، کُنش‌وری آن‌ها را در دو قلمرو شناختی و هیجانی، ارتقا می‌بخشد.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_104721_8959c8575cd36f0c503ab1182cd3ff4c.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Mediating Role Of Emotional Processing In The Relationship Between Brain-Behavioral Systems and Panic Disorder نقش واسطه‌ای پردازش هیجانی در رابطه بین سیستم‌های مغزی رفتاری با اختلال پانیک 32 53 104468 10.48308/apsy.2024.234845.1619 FA سعید اسدنیا گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران محمدرسول مفسری گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران منصور آگشته گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی ، دانشگاه تبریز، ایران ناصر تراب زاده گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران 0009-0000-2061-6310 پریسا حسین‌پور گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد واحد ارومیه، ارومیه، ایران Journal Article 2024 02 19 Aim: This study investigated the mediating role of emotional processing in the relationship between brain-behavioral systems and panic disorder. Method: The research employed a descriptive-correlational design. The statistical population comprised all students at Urmia University during the 2023–2024 academic year. A total of 362 participants were selected using multi-stage cluster sampling and completed questionnaires assessing brain-behavioral systems (Carver & White, 1994), emotional processing (Barkley, 2007), and panic symptoms (Liebowitz, 1984). Data analysis was conducted using structural equation modeling in SPSS (version 24) and AMOS (version 24). Results: The evaluation of the hypothesized model using goodness-of-fit indices indicated an acceptable fit with the measurement model (CFI = 0.93, NFI = 0.96, RMSEA = 0.06). Direct paths between brain-behavioral systems and emotional processing, as well as between brain-behavioral systems and panic disorder, were significant (p < 0.01). Conclusion: These findings suggest that emotional processing mediates the relationship between brain-behavioral systems and panic disorder. The results underscore the role of emotional processing in panic disorder and highlight the importance of considering brain-behavioral systems in understanding its mechanisms. The proposed cognitive model can enhance our understanding of emotional processing in panic disorder and inform the development of cognitive-behavioral treatments for affected individuals. هدف: هدف از مطالعۀ حاضر، بررسی نقش واسطه‌ای پردازش هیجانی در رابطه بین سیستم‌های مغزی رفتاری با اختلال پانیک بود. روش: طرح پژوهش حاضر از نوع توصیفی- همبستگی بود. جامعه آماری پژوهش حاضر تمامی دانشجویان دانشگاه ارومیه در نیمسال اول تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بودند که تعداد ۳۶۲ نفر از آن‌ها با استفاده از نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب و پرسش‌نامه‌های سیستم‌های مغزی رفتاری کارور و وایت (۱۹۹۴)، پردازش هیجانی (بارکر، ۲۰۰۷) و پرسش‌نامه نشانه‌های پانیک لیبویتز (۱۹۸۴) را تکمیل کردند. تحلیل داده‌ها با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و مدل‌سازی معادلات ساختاری از طریق نرم‌افزار‌های SPSS نسخه ۲۴ و AMOS نسخه ۲۴ صورت گرفت. یافته‌ها: ارزیابی مدل فرضی پژوهش با استفاده از شاخص‌های نیکویی برازش نشان داد که مدل فرضی، با مدل اندازه‌گیری شده برازش داشت (۹۳/۰=CFI، ۹۶/۰=NFI، ۰۶/۰= RMSEA). مسیر‌های مستقیم بین سیستم‌های مغزی رفتاری با پردازش هیجانی و همچنین سیستم‌های مغزی رفتاری و پردازش هیجانی با اختلال پانیک معنادار است (۰۱/۰p<). بنابراین می‌توان گفت پردازش هیجانی در رابطة بین سیستم‌های مغزی رفتاری با اختلال پانیک نقش میانجی ایفا می‌کند. نتیجه‌گیری: این یافته‌ها نقش پردازش هیجانی را در اختلال پانیک مورد تأیید قرار می‌دهد و بیانگر توجه هر چه بیشتر به سیستم‌های مغزی رفتاری می‌باشد. همچنین مدل سبب شناختی پیشنهادی حاضر می‌تواند به فهم هرچه بیشتر نقش پردازش هیجانی در اختلال پانیک و اثربخشی درمان‌های شناختی رفتاری در افراد مبتلا به پانیک کمک کند.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_104468_2bc0e81d0a37309036b2445797ac90ce.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Mediating Role of Self-Acceptance and Goal Self-Concordance in the Relationship between Basic Psychological Needs and Psychological Well-Being نقش میانجی پذیرش خود و هماهنگی خود با هدف در رابطه نیازهای بنیادین روان شناختی با بهزیستی روان شناختی 54 80 104959 10.48308/apsy.2024.236531.1692 FA عاطفه مازوساز دانشجوی دکتری روان شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران. فاطمه سادات فاطمی کارشناسی ارشد روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران. زهرا نفر دکتری روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران زهرا صالحی کارشناسی ارشد روان‌شناسی شخصیت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، تهران، ایران. زهرا قلمی دکتری روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران Journal Article 2024 08 11 Aim: This study aimed to develop a psychological well-being model based on basic psychological needs, with self-acceptance and goal self-concordance as mediating factors among university students in Tehran. Method: This study was applied in purpose and employed a descriptive-correlational design for data collection. The statistical population comprised male and female university students in Tehran in 2022. A total of 430 students participated in the study through convenience sampling and an online survey. Data were collected using the Basic Psychological Needs Questionnaire (Guardia et al., 2000), the Self-Acceptance Questionnaire (Chamberlain & Haaga, 2001), the Goal Self-Concordance Questionnaire (Elliott & Sheldon, 1998), and Ryff’s Psychological Well-Being Questionnaire (2002). Structural equation modeling was used to analyze the data in SPSS and LISREL software. Results: The findings indicated that basic psychological needs had a direct and significant effect on psychological well-being. Additionally, self-acceptance had both direct and indirect significant effects on psychological well-being, acting as a mediating variable. Goal self-concordance also had a direct effect on psychological well-being. Conclusion: These findings suggest that basic psychological needs influence students' psychological well-being both directly and indirectly through self-acceptance and goal self-concordance. Future research should explore the long-term effects of satisfying basic psychological needs on other mental health variables over an extended period. هدف: هدف مطالعه حاضر تبیین مدل بهزیستی روان‌شناختی براساس نیاز‌های بنیادین روان‌شناختی با میانجی‌گری پذیرش خود و هماهنگی خود با هدف در بین دانشجویان دانشگاه‌های شهر تهران بود. روش: این مطالعه از نظر هدف کاربردی است و نحوه گردآوری داده‌ها همبستگی از نوع توصیفی بود. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه دانشجویان دختر و پسر شهر تهران در سال ۱۴۰۱ بوده است. نمونه پژوهش ۴۳۰ نفر بودند که از طریق نمونه‌گیری در دسترس و به روش اینترنتی در این پژوهش شرکت کردند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه‌های نیاز‌های بنیادین روان‌شناختی گاردیا و همکاران (۲۰۰۰)، پرسشنامه پذیرش خود (چمبرلین و هاگا، ۲۰۰۱)، پرسشنامه هماهنگی خود با هدف الیوت و شلدون (۱۹۹۸) و پرسشنامه بهزیستی روان‌شناختی ریف (۲۰۰۲) بود. داده‌های پژوهش با روش معادلات ساختاری و از طریق نرم‌افزار‌های SPSS و LISREL تجزیه‌وتحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که مدل ارائه‌شده در پژوهش حاضر از برازش مطلوبی برخوردار است. یافته‌های این پژوهش نشان داد که نیاز‌های بنیادین روان‌شناختی بر بهزیستی روان‌شناختی اثر مستقیم و معناداری دارد و متغیر میانجی‌گر پذیرش خود دارای اثر معنادار مستقیم و غیرمستقیمی بر بهزیستی روان‌شناختی است. همچنین، متغیر هماهنگی خود با هدف به‌طور مستقیمی بر بهزیستی روان‌شناختی مؤثر بود. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش حاضر نیاز‌های بنیادین روان‌شناختی بر بهزیستی روان‌شناختی دانشجویان اثرات مستقیم و غیرمستقیم دارد و پیشنهاد می‌شود در پژوهش‌های بعدی آثار ارضای نیاز‌های بنیادین روان‌شناختی بر دیگر متغیر‌های سلامت روان در طول مدت زمان بیشتری بررسی شود.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_104959_501bf315202424fe36fa663a7af3e40e.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 Comparison of the Behavioral Performance of Individuals with Social Dominance (High and Low) Under Conditions of Learning from Positive and Negative Feedback مقایسۀ عملکرد رفتاری افراد با غالبیت اجتماعی (بالا و پایین) در شرایط یادگیری از بازخورد مثبت و منفی 81 104 104996 10.48308/apsy.2024.236180.1672 FA مریم محمدی کیا دانشجوی دکتری علوم اعصاب شناختی،گروه علوم اعصاب شناختی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، پردیس‌های دانشگاه تبریز، ایران. سمیه حیثیت طلب دکتری علوم اعصاب، دانشیار گروه علوم اعصاب شناختی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه تبریز، ایران. عبدالحسین وهابی دکتری علوم اعصاب شناختی، گروه هوش ماشین و رباتیک، دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر، پردیس فنی دانشگاه تهران. ایران. عباس بخشی پور رودسری دکتری روان‌شناسی بالینی، استاد گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه تبریز، ایران. Journal Article 2024 07 03 Aim: Social hierarchy influences behavior across species, including humans, and its formation depends on cognition, social memory, and reinforcement learning processes. The ability to learn from feedback is essential for successful interactions within social environments. Differences in social dominance can significantly impact various aspects of cognition and behavior. The present study aimed to compare the behavioral performance of individuals with high and low social dominance in learning from positive and negative feedback. Method: An initial sample of 186 individuals completed the State-Trait Anxiety Inventory and the dominance subscale of the Jackson Personality Inventory online. Based on these assessments, 34 individuals were purposively selected, with 19 assigned to the high social dominance group and 15 to the low social dominance group. Both groups completed a probabilistic learning task individually. Behavioral data were analyzed using mixed ANOVA. Results: No significant differences were observed between the high and low social dominance groups in reaction time or response accuracy when learning from positive and negative feedback (p > 0.05). However, in both groups, response accuracy was significantly higher when learning from negative feedback compared to positive feedback (p < 0.05). Conclusion: The findings suggest that negative feedback enhances response accuracy in both high and low social dominance groups. This highlights the role of negative reinforcement in guiding learning and decision-making across different levels of social dominance. هدف: سلسله‌مراتب اجتماعی در بسیاری از گونه‌ها ازجمله انسان‌ها هدایت‌گر رفتار بوده و شکل‌گیری آن وابسته به شناخت، حافظه اجتماعی و فرایند یادگیری تقویتی است. توانایی یادگیری از بازخورد یک پیش‌نیاز ضروری برای تعامل موفق با محیط‌های اجتماعی است. غالبیت اجتماعی می‌تواند تأثیر زیادی بر جنبه‌های مختلف شناخت و رفتار داشته باشد. هدف مطالعۀ حاضر مقایسۀ عملکرد رفتاری (زمان واکنش و دقت پاسخ) افراد با غالبیت اجتماعی (بالا و پایین) در شرایط یادگیری از بازخورد مثبت و منفی است. روش: جامعۀ آماری پژوهش حاضر شامل ۲۴۰۰۰ نفر از دانشجویان دانشگاه تبریز در سال ۱۴۰۱بودند. نمونۀ اولیه شامل ۱۸۶ نفر بودند که به صورت آنلاین پرسشنامه‌های اضطراب حالت- صفت اسپیلبرگر، پرسشنامۀ شخصیتی خرده مقیاس سلطه را تکمیل کردند. سپس، ۳۴ نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند به عنوان گروه غالبیت اجتماعی بالا (۱۹ نفر) و غالبیت اجتماعی پایین (۱۵ نفر) انتخاب شدند و به هر دو گروه تکلیف یادگیری احتمالی ارائه گردید. داده‌های رفتاری با استفاده از تحلیل واریانس مختلط مورد تجزیه‌وتحلیل آماری قرار گرفت. یافته‌ها: تفاوت معناداری بین دوگروه غالبیت اجتماعی بالا و پایین از نظر زمان واکنش و دقت پاسخ در یادگیری از بازخورد مثبت و منفی مشاهده نشد (0.05<p)، اما میانگین نمره دقت پاسخ هر دو گروه با غالبیت اجتماعی بالا و پایین در بازخورد منفی بیشتر از بازخورد مثبت بوده است. نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که بازخورد منفی در هر دو گروه با غالبیت اجتماعی بالا و پایین منجر به یادگیری بهتر می‌گردد.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_104996_a79550f2052da44f1fb5a02ec323fdec.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 Development and Validation of Visual Search Test to Measure Attentional Bias Towards Attachment-Related Images تدوین و رواسازی آزمون جستجوی دیداری برای سنجش سوگیری توجه به تصاویر دلبستگی 105 123 105048 10.48308/apsy.2024.236923.1704 FA سالومه قاسمی منصف دانشجوی دکتری روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز، ایران. معصومه آزموده استادیار روانشناسی، دانشکده علوم انسانی و تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز، ایران. جواد مصرآبادی گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران. مرضیه علیوندی وفا دانشیار روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی و تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تبریز، ایران. Journal Article 2024 09 16 Aim: Investigating the cognitive and neurophysiological foundations of attachment requires assessing its automatic dimensions. This study aimed to develop and validate a visual search test to measure attentional bias toward attachment-related images. Method: This descriptive study included a sample of 258 students (153 women) with an average age of 21.3, selected through convenience sampling. Participants completed a computerized visual search test, the Revised Experiences in Close Relationships Scale (Fraley et al., 2000), the Adult Attachment Questionnaire (Hazan & Shaver, 1987), and the Depression, Anxiety, and Stress Scale (Lovibond & Lovibond, 2002). Data were analyzed using Pearson's correlation coefficient and mixed analysis of variance. Results: Regarding convergent validity, attentional bias showed a positive and significant relationship with anxiety (p < 0.05). Additionally, attachment dimensions (anxiety and avoidance) were negatively correlated with attentional bias (p < 0.05). In terms of discriminant validity, the test effectively distinguished securely attached individuals from insecure groups (p < 0.001), with insecure groups displaying greater avoidance of attachment-related images. Reliability analysis indicated that the visual search test had moderate test-retest reliability (0.46 to 0.57) and relatively high internal consistency (0.63 to 0.77). Conclusion: The findings support the validity and reliability of the visual search test for measuring attachment-related attentional bias. These results encourage researchers to explore the automatic dimensions of attachment rather than relying solely on self-report measures. هدف: مطالعة زیربنا‌های شناختی و عصبی-فیزیولوژیکی دلبستگی نیازمند سنجش ابعاد خودکار آن است. هدف از پژوهش حاضر تدوین و رواسازی آزمون جستجوی دیداری جهت سنجش سوگیری توجه نسبت به تصاویر مرتبط با دلبستگی بود. روش: مطالعه حاضر یک مطالعه توصیفی متشکل از ۲۵۸ دانشجو (۱۵۳ زن) با میانگین سنی ۳۶/۲۱ بود که با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و آزمون رایانه‌ای جستجوی دیداری، مقیاس تجدیدنظریافته تجارب مربوط به روابط نزدیک (فریلی و همکاران، ۲۰۰۰)، پرسشنامه دلبستگی بزرگسالان (هازان و شیور، ۱۹۸۷) و مقیاس استرس، اضطراب و افسردگی (لویباند و لویباند، ۲۰۰۲) را تکمیل نمودند. از همبستگی پیرسون و تحلیل واریانس آمیخته برای تجزیه و تحلیل داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها: یافته‌های مربوط به روایی همگرا نشان داد که نمره سوگیری توجه با اضطراب رابطه مثبت و معنادار دارد (05/0>p). همبستگی میان ابعاد دلبستگی (اضطراب و اجتناب) و نمره سوگیری توجه منفی و معنادار بود (05/0>p). در ارتباط با روایی تمییزی، آزمون از توان مناسب جهت افتراق افراد ایمن از ناایمن‌ها (اضطرابی و اجتنابی) برخوردار بود (001/0<p) بدین صورت که دو گروه ناایمن رویگردانی بیشتری از تصاویر دلبستگی داشتند. آزمون مورد نظر از پایایی بازآزمایی متوسط (بین 46/0 تا 57/0) و همسانی درونی نسبتا بالایی (63/0 تا 77/0) برخوردار بود. نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه بیانگر روایی و پایایی قابل قبول آزمون جستجوی دیداری جهت سنجش سوگیری توجه به تصاویر دلبستگی بود. این یافته‌ها می‌تواند الهام‌بخش پژوهشگران در تمرکز بر ابعاد خودکار دلبستگی و عدم اتکای صرف بر ابزار‌های پرسشنامه‌ای باشد.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_105048_b5939edb3b8cc7c325f1236227aeef3e.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 Intolerance of Uncertainty and Chronic Pain in Multiple Sclerosis Patients: Cognitive Avoidance, Negative Problem Orientation and Positive Beliefs to Worry عدم تحمل ابهام و درد مزمن در مبتلایانِ مالتیپل اسکلروزیس:اجتناب شناختی، جهت‌گیری منفی به مشکل، باورهای مثبت به نگرانی 124 146 105063 10.48308/apsy.2024.236440.1685 FA مجید ضرغام حاجبی دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم،ایران. 0000-0002-7975-0845 مریم شاهمرادی پیله رود دانشجوی دکتری روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران. مالک میرهاشمی دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم،ایران. Journal Article 2024 07 28 Aim: This study aimed to examine the mediating roles of cognitive avoidance, negative problem orientation, and positive beliefs about worry in the relationship between intolerance of uncertainty and chronic pain in patients with multiple sclerosis. Method: This correlational study included 350 patients (194 men and 156 women) selected through convenience sampling from visitors to the Kosar Imaging Center and the MS Society of Iran in Tehran. Participants completed the Intolerance of Uncertainty Scale (Freeston et al., 1994), the Metacognitive Beliefs Questionnaire (Wells & Cartwright-Hatton, 2004), the Negative Problem Orientation Questionnaire (Robichaud & Dugas, 2005), the Cognitive Avoidance Questionnaire (Sexton & Dugas, 2004), and the Short-Form Pain Inventory (Cleeland, 1989). Path analysis was used to examine the proposed model. Results: The findings from path analysis indicated that the model incorporating cognitive avoidance, negative problem orientation, and positive beliefs about worry as mediators between intolerance of uncertainty and chronic pain demonstrated a good fit with the data. Conclusion: These findings provide further evidence for understanding chronic pain in multiple sclerosis patients through the lens of intolerance of uncertainty, mediated by cognitive avoidance, negative problem orientation, and positive beliefs about worry. The results also support the relevance of cognitive models in explaining psychological aspects of chronic pain. هدف: این پژوهش با هدف آزمون نقش میانجیگر اجتناب شناختی، جهت‌گیری منفی نسبت به مشکل و باور‌های مثبت نسبت به نگرانی در رابطة عدم تحمل ابهام و درد مزمن در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس انجام شد. روش: در این پژوهش هبستگی، ۳۵۰ بیمار (۱۹۴ مرد و ۱۵۶ زن) از بین مراجعه‌کنندگان به مرکز تصویربرداری کوثر و انجمن‌ام‌اس ایران، واقع در شهر تهران، به کمک روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و به مقیاس عدم تحمل ابهام (فرستون و همکاران، ۱۹۹۴)، پرسشنامه باور‌های فراشناخت (ولز و کارتارایت‌هاتون، ۲۰۰۴)، پرسشنامه جهت‌گیری منفی نسبت به مشکل (رابی‌چاوود و دوگاس، ۲۰۰۵)، پرسشنامه اجتناب شناختی (سکستون و دوگاس، ۲۰۰۴) و نسخة کوتاه سیاهه درد (کلیلند، ۱۹۸۹)، پاسخ دادند. یافته‌ها: نتایج روش آماری تحلیل مسیر نشان داد که مدل واسطه‌مندی نسبی اجتناب شناختی، جهت‌گیری منفی نسبت به مشکل و باور‌های مثبت نسبت به نگرانی در رابطة عدم تحمل ابهام و درد مزمن در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس با داده‌ها برازش مطلوبی داشت. نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج موافق با مواضعِ مدل‌های شناختی آسیب‌شناسی روانی در بافتارِ پیش‌بینیِ درد مزمن به کمکِ عدم تحمل ابهام در بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروزیس، از نقش سازوکار‌های علّی چندگانة اجتناب شناختی، جهت‌گیری منفی نسبت به مشکل و باور‌های مثبت نسبت به نگرانی، حمایت کرد.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_105063_2d698bc50dc88920f8425400e2fd8bb5.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Relationship Between Social Competence and Social Anxiety in Adolescents: Modelling the Mediating Role of Emotion Regulation رابطة کفایت‌مندی اجتماعی و اضطراب اجتماعی در نوجوانان: مدل‌یابی میانجیگری نظم‌بخشی هیجانی 147 169 105080 10.48308/apsy.2024.237001.1708 FA سارا یوسفی گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران مهرانگیز شعاع‌کاظمی دانشیار، گروه آموزشی مطالعات زنان و خانواده، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصاد، دانشگاه الزهرا (س)، تهران. ایران. سولماز دبیری استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 2024 09 23 Aim: Effective approaches to addressing mental health challenges in adolescents require a comprehensive understanding of the factors that contribute to their optimal development, well-being, and resilience. This study aimed to examine the mediating role of emotion regulation in the relationship between social competence and social anxiety in adolescents. Method: This correlational study included 449 adolescents (251 girls and 198 boys) aged 14 to 17 years, selected through a multistage sampling method. Participants completed the Social Anxiety Scale for Adolescents (Puklek, 2004), the Social Competence Questionnaire (Zhou & Ee, 2012), and the Emotion Regulation Questionnaire (Gross & John, 2003). Structural equation modeling was used to test the causal model of relative mediation. Results: The findings indicated that the proposed model demonstrated a good fit with the data. All path coefficients between the latent variables were statistically significant, explaining 50% of the variance in social anxiety through social competence and emotion regulation. Conclusion: Overall, the results suggest that social competence, as a multidimensional construct encompassing cognitive, emotional, motivational, and behavioral aspects, serves as a protective factor against internalizing problems such as social anxiety in adolescents. هدف: در رویکردهای کارآمد دربارة چالش‌های سلامت روانی نوجوانان بر فهمِ عمیقِ عللِ مراقبت‌گرِ تحول بهینه، بهزیستی و بالندگیِ نوجوانان، تاکید می‌شود. بر این اساس، در این پژوهش، محققان با هدف پیش‌بینی اضطراب اجتماعی نوجوانان از طریقِ کفایت‌مندی اجتماعی آنها بر نقش میانجیگرِ نظم‌بخشی هیجانی، اصرار ورزیدند. روش: در این پژوهش هبستگی، 449 نوجوان (251 دختر و 198 پسر) در بازة سنی 14 تا 17 سال، که با استفاده از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای انتخاب شدند، به مقیاس اضطراب اجتماعیِ نوجوانان (پاکلک، 2004)، پرسشنامه شایستگی اجتماعی (ژو و ای، 2012) و پرسشنامه نظم‌بخشی هیجانی (گراس و جان، 2003) پاسخ دادند. به منظور آزمون مدل علّی میانجیگری نسبی، از روش آماری مدل‌یابی معادله ساختاری، استفاده شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که مدل مفروض میانجیگری نظم‌بخشی هیجانی در رابطة کفایت‌مندی اجتماعی با اضطراب اجتماعی در نوجوانان، با داده‌ها برازش مطلوبی داشت. در مدل پیشنهادی، تمامی ضرایب مسیر بین متغیرها از نظر آماری، معنادار بودند و 50 درصد از واریانس نمرات اضطراب اجتماعی از طریق کفایت‌مندی اجتماعی و نظم‌بخشی هیجانی، تبیین شد. نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج نشان داد که کفایت‌مندی اجتماعی به مثابة یک خصیصة بسیط با شمول همزمان وجوه و قلمروهایِ چندگانة شناختی، هیجانی، انگیزشی و رفتاری، از نوجوانان در برابرِ مشکلات درونی‌سازِ آسیب روانی مانند اضطراب اجتماعی، مراقبت می‌کند.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_105080_2d1b00757f360cc299e957fb281ba4ed.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 Investigating the effectiveness of solution-focused therapy on self-efficacy and social anxiety of adolescents with visual impairment بررسی اثربخشی درمان راه‌حل‌مدار بر خودکارآمدی و اضطراب اجتماعی نوجوانان کم‌بینا 170 193 104256 10.48308/apsy.2024.233748.1569 FA فرزانه بهزادی دانشجوی دکتری روان‌شناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. محمد عاشوری دانشیار گروه روانشناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. Journal Article 2023 11 10 Aim: This study aimed to investigate the effectiveness of solution-focused therapy in enhancing self-efficacy and reducing social anxiety among adolescents with low vision. The research employed a quasi-experimental design with a pre-test, post-test, and follow-up assessment, including a control group. Method: The statistical population comprised all adolescents with low vision in Yasouj City. A total of 20 participants were selected from Shaghaygh School using a convenience sampling method and were randomly assigned to either the experimental group (n = 10) or the control group (n = 10). The experimental group participated in eight sessions of solution-focused therapy, while the control group received no intervention. Participants were assessed using Smith and Betz’s Social Self-Efficacy Scale and the Liebowitz Social Anxiety Scale at three time points: pre-test, post-test, and follow-up. Data were analyzed using mixed variance analysis in SPSS software (version 26). Results: The findings indicated that, compared to the control group, the experimental group demonstrated significantly higher self-efficacy and lower social anxiety in both the post-test and follow-up phases (P = 0.001). However, no significant difference was observed between the post-test and follow-up stages (P > 0.05). Conclusion: The results suggest that solution-focused therapy effectively enhances self-efficacy and reduces social anxiety in adolescents with low vision. Therefore, integrating solution-focused therapy into intervention programs may play a crucial role in improving psychological well-being in this population. هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان راه‌حل‌مدار بر خودکارآمدی و اضطراب اجتماعی نوجوانان کم‌بینا انجام شد. این پژوهش، یک مطالعه شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. روش: جامعه آماری شامل همه نوجوانان کم‌بینا شهر یاسوج می‌شد که ۲0 نفر از آن‌ها به روش نمونه‌گیری در دسترس از مدرسه شقایق انتخاب شدند. آن‌ها با روش تصادفی به دو گروه ۱۰ نفری تقسیم و در یک گروه آزمایش و یک گروه کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش در 8 جلسه در درمان راه‌حل‌مدار شرکت کردند در حالی که گروه کنترل در این جلسات شرکت نکردند. آزمودنی‌ها با استفاده از مقیاس خودکارآمدی اجتماعی اسمیت و بتز و مقیاس اضطراب اجتماعی لیبویتز در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس مختلط در نسخه 26 نرم‌افزار SPSS تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که خودکارآمدی و اضطراب اجتماعی گروه آزمایش در مراحل پس‌آزمون و پیگیری به‌طور معناداری به ترتیب بیشتر و کمتر از گروه کنترل بود (001/0P=)، در حالی که بین مراحل پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0<P). نتیجه‌گیری: با توجه به این که درمان راه‌حل‌مدار سبب بهبود خودکارآمدی و اضطراب اجتماعی نوجوانان کم‌بینا در مراحل پس‌آزمون و پیگیری شد. بنابراین، برنامه‌ریزی برای آموزش درمان راه‌حل‌مدار نقش مهمی در بهبود خودکارآمدی و اضطراب اجتماعی نوجوانان کم‌بینا دارد.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_104256_a8b9935547f83e5f4bd76bbb5ff4842e.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Effectiveness of Couple Therapy Based on Communication Imagery on Marital Burnout and Attitudes Towards Extramarital Relationships in Conflicted Couples اثربخشی زوج‌درمانی مبتنی بر تصویرسازی ارتباطی بر دلزدگی زناشویی و نگرش به روابط فرازناشویی در زوجین متعارض 194 218 105182 10.48308/apsy.2024.236395.1682 FA صابر بیراملوئی دانشجوی دکتری تخصصی، گروه روان‌شناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران فریبا منظمی تبار استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران ایرج صفائی راد استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران 0000-0002-7555-5436 Journal Article 2024 07 24 Aim: This study aimed to evaluate the effectiveness of couple therapy based on communication imagery in reducing marital burnout and changing attitudes toward extramarital relationships in conflicted couples. Method: The study employed a quasi-experimental design with a pre-test, post-test, and three-month follow-up, including a control group. The statistical population comprised all conflicted couples who visited counseling centers in Hamedan during 2022–2023. Using the Marital Conflicts Questionnaire (Sanaei, Alaghemand, Felahati, & Hooman, 2008), 30 couples scoring above the cutoff point of 135 were purposively selected and randomly assigned to an experimental group (n = 15 couples) and a control group (n = 15 couples). The experimental group received a communication imagery couple therapy intervention based on Hendrix and Hunt’s (2013) protocol, conducted in 10 weekly sessions lasting 90 minutes each, while the control group received no intervention. The research instruments included the Marital Burnout Questionnaire (Pines, 1996) and the Attitudes Toward Extramarital Relationships Questionnaire (Whatley, 2008). Data analysis was conducted using repeated measures analysis of variance in SPSS-26. Results: Communication imagery couple therapy significantly reduced marital burnout and positive attitudes toward extramarital relationships in conflicted couples. These effects remained stable during the follow-up phase (p = 0.001). Conclusion: The findings suggest that counseling centers can utilize communication imagery couple therapy to effectively reduce marital burnout and discourage positive attitudes toward extramarital relationships in conflicted couples. هدف: پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی زوج‌درمانی مبتنی بر تصویرسازی ارتباطی بر دلزدگی زناشویی و نگرش به روابط فرازناشویی در زوجین متعارض انجام شد. روش: پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، ‌پس‌آزمون و پیگیری سه ماهه با گروه کنترل بود. جامعه آماری را تمامی زوجین متعارضی که در سالهای 1401_1402 به مراکز مشاوره شهر همدان مراجعه کرده بودند تشکیل دادند که پس از غربالگری با پرسشنامه تعارضات زناشویی ثنایی‌، علاقمند، فلاحتی و هومن (1387)، 30 زوج که از نقطه برش 135 نمره بالاتری کسب کرده بودند به صورت هدفمند به عنوان نمونه انتخاب و به صورت تصادفی در 2 گروه (یک گروه آزمایشی، یک گروه کنترل) قرار داده شدند (هر‌ گروه 15 زوج). گروه آزمایشی تحت پروتکل زوج‌درمانی تصویرسازی ارتباطی هندریکس و هانت (2013) که هفته‌ای یک بار در 10 جلسه 90 دقیقه‌ای برگزار شد قرار گرفت، اما گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه دلزدگی زناشویی پاینز (1996) و پرسشنامه نگرش به روابط فرازناشویی واتلی (2008) بود. تجزیه و تحلیل داده‌‌ها با استفاده از روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و با نرم افزار SPSS-26 انجام شد. یافته‌ها: زوج‌درمانی تصویرسازی ارتباطی بر بهبود دلزدگی و کاهش نگرش مثبت به روابط فرازناشویی در زوجین متعارض مؤثر بوده است. این تأثیر در مرحله پیگیری نیز پایدار بود (001/0 P=). نتیجه‌گیری: توصیه می‌شود مراکز مشاوره زوج‌درمانی تصویرسازی ارتباطی را برای بهبود دلزدگی و کاهش نگرش مثبت به روابط فرازناشویی در زوجین متعارض به کار گیرند.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_105182_bfee9a1e7d143504a2d94e951a1b774e.pdf

دانشگاه شهید بهشتی فصلنامه روان‌شناسی کاربردی 2008-4331 18 4 2024 12 21 The Effectiveness of Metacognitive Therapy on Mind Reading, Autobiographical Memory, and Cognitive Emotion Regulation in Students with Social Anxiety Disorder اثربخشی درمان فراشناختی بر ذهن خوانی، حافظه سرگذشتی و تنظیم شناختی هیجان در دانش آموزان مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی 219 243 105212 10.48308/apsy.2024.236968.1707 FA برزان سلیمانی کارشناس ارشد روانشناسی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران انور دست باز استادیار گروه مشاوره، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، ایران حسن غریبی استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران Journal Article 2024 09 21 Aim: This study aimed to examine the effectiveness of metacognitive therapy in improving mind reading, autobiographical memory, and cognitive emotion regulation in students with social anxiety disorder. Method: The research employed a quasi-experimental pre-test, post-test, and follow-up design with a comparison group. The statistical population consisted of female high school students diagnosed with social anxiety disorder who were referred to educational counseling centers in Sanandaj during the 2022–2023 academic year. A total of 30 students were selected using purposive sampling and randomly assigned to either the experimental or comparison group. The experimental group received eight 90-minute sessions of metacognitive therapy, while the comparison group received no treatment. Participants completed assessments including a social anxiety questionnaire, an autobiographical memory test, the Cognitive Emotion Regulation Questionnaire, and the Reading the Mind in the Eyes Test at three time points: pre-test, post-test, and follow-up (four months after the post-test). Data were analyzed using repeated measures ANOVA. Results: The findings indicated that metacognitive therapy significantly reduced social anxiety (p < 0.01) and led to significant improvements in autobiographical memory, mind reading, and cognitive emotion regulation (p < 0.01) in the experimental group. These effects were sustained over time. Conclusion: The results suggest that metacognitive therapy is an effective intervention for students with social anxiety disorder. It is recommended for implementation in schools and counseling centers to enhance cognitive and emotional functioning in affected students. هدف: پژوهش حاضر با هدف اثربخشی درمان فراشناختی بر ذهن‌خوانی، حافظه سرگذشتی و تنظیم شناختی هیجان در دانش‌آموزان مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی انجام شد. روش: طرح پژوهش حاضر نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری همراه با گروه گواه بود. جامعه آماری این پژوهش، دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه دوم مبتلا به اختلال اضطراب اجتماعی مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره آموزش و پرورش سنندج در سال تحصیلی 1402-1401 بودند که 30 نفر از آن‌ها به‌صورت هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه گواه و آزمایش قرار داده شدند. گروه آزمایش 8 جلسه 90 دقیقه‌ای درمان فراشناختی دریافت کرد، اما گروه گواه هیچ درمانی دریافت نکرد. تمامی شرکت‌کنندگان در سه مرحله پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری (چهار ماه بعد از پس‌آزمون) به پرسشنامه‌های اضطراب اجتماعی، آزمون حافظه سرگذشتی، پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان و آزمون ذهن‌خوانی از طریق چشم پاسخ دادند. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آزمون آماری تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر استفاده شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که درمان فراشناختی تأثیر معناداری در کاهش میزان اضطراب اجتماعی گروه آزمایش داشته است (01/0> p) و موجب افزایش معنادار حافظه سرگذشتی، ذهن‌خوانی و تنظیم شناختی هیجان در دانش‌آموزان مبتلا به اضطراب اجتماعی شده است (01/0> p)، همچنین این اثر با گذشت زمان نیز حفظ شده است. نتیجه‌گیری: بر اساس این یافته‌ها، پیشنهاد می‌شود که درمان فراشناختی به‌عنوان یک روش کارآمد در مدارس و مراکز مشاوره برای دانش‌آموزان مبتلا به اضطراب اجتماعی به‌کار گرفته شود.

https://apsy.sbu.ac.ir/article_105212_6b379335c1cf6cc6edacb297f59f02a6.pdf